برای بستن یک بار معمولاً چند تماس می‌گیرید: یکی برای قیمت، یکی برای مطمئن شدن از کامیون، یکی برای مدارک راننده و یکی برای قطعی کردن. آخر روز هم نمی‌دانید قیمتی که بسته شد، بهترین قیمت همان بار بود یا بهترین قیمتی که در آن ساعت به دستتان رسید.
این مقاله برای کسی است که می‌خواهد بین چانهٔ تلفنی و تابلوی بار تصمیم بگیرد، یا اگر روش فعلی‌اش کار میکند، بداند هزینهٔ پنهانش کجاست.
هزینهٔ پنهان تماس‌ها
هزینهٔ تماس فقط وقت نیست. چهار چیز دیگر هم در آن است:
- قیمت‌های پراکنده. هر پیشنهاد جای دیگری ثبت می‌شود و مقایسهٔ آن‌ها به حافظه می‌ماند.
- صلاحیت دیر معلوم می‌شود. مدرک راننده یا خودرو را گاهی بعد از توافق می‌فهمید؛ اگر منقضی بوده، کار برمی‌گردد و بار منتظر می‌ماند.
- بار نزدیک دیده نمی‌شود. خبر بار در گروه‌ها و تلفن‌هاست و کسی که کامیونش همین الان خالی شده، آن را یک‌جا نمی‌بیند. این یکی از ریشه‌های کیلومتر خالی است.
- سابقه نمی‌ماند. فردا که همین بار را از نو می‌بندید، چیزی از معاملهٔ قبلی دم دست نیست.
اگر امروز برای هر بار چند تماس می‌گیرید، می‌توانید هزینهٔ آن را حساب کنید: تعداد بار در ماه × تعداد تماس برای هر بار × دقیقهٔ هر تماس ÷ ۶۰ × هزینهٔ هر ساعت کار تیم. فقط یک هفته تماس‌ها را بشمارید تا عدد واقعی شما معلوم شود؛ حدس معمولاً دور از واقعیت است.
سه روش معامله چه فرقی دارند؟
روی تابلوی بار معمولاً سه روش دیده می‌شود:
قیمت ثابت. صاحب بار قیمت را می‌گوید و اولین ناوگان صالح می‌پذیرد. سریع است و برای باری که قیمتش روشن است مناسب است.
استعلام. چند ناوگان پیشنهاد می‌دهند و صاحب بار انتخاب میکند. وقتی قیمت بازار برایتان روشن نیست، این روش مقایسه را ممکن میکند.
مزایدهٔ معکوس. ناوگان‌ها برای یک بار با هم رقابت می‌کنند و قیمت پایین می‌آید. به درد باری می‌خورد که برایش ناوگان زیاد است، اما پایین‌ترین قیمت همیشه بهترین انتخاب نیست.
هیچ‌کدام از این سه روش «درست» نیست؛ درست آن است که برای هر بار روش مناسبش را بتوانید انتخاب کنید و نتیجه ثبت شود.
معیارهایی که پیش از انتخاب روش بسنجید
یک فهرست کوتاه، پیش از آنکه دموی هر ابزاری را ببینید:
- تخصیص به مدرک وابسته است یا نه؟ سامانه‌ای که مدرک منقضی را نشان میدهد اما مانع تخصیص نمی‌شود، همان درد تلفن را به صفحه منتقل کرده است. بپرسید گزینهٔ دارای مدرک منقضی غیرفعال می‌شود و دلیل غیرفعال‌بودن نوشته می‌شود؟
- پیشنهادها کنار هم می‌مانند یا نه؟ مقایسه باید روی صفحه باشد، نه در حافظه.
- سفر بعد از معامله ادامه دارد یا نه؟ معاملهٔ خوب بدون وضعیت سفر و رسید، فقط نیمی از کار است.
- صورتوضعیت از همان سفر ساخته می‌شود یا نه؟ اگر کرایه و کسورات آخر ماه از چند فایل دوخته شود، دعوای تسویه سر جایش می‌ماند.
- راننده چه می‌بیند؟ اگر اپ راننده سخت باشد، آخرش دوباره تلفن می‌زنند.
- مرز کار روشن است؟ بپرسید سند حمل صادر میکند؟ پول جابهجا میکند؟ هر کدام باشد، نیاز به مجوز و قرارداد با مراجع دارد و باید روشن گفته شود.
بارگاه در این میان کجاست؟
بارگاه بازارگاه بار پرودکس است. وضعیت امروز آن روی سایت: «آمادهٔ پایلوت». ثبت بار، تابلو، سه روش معامله، تخصیص با دلیل غیرفعال‌بودن گزینه‌های دارای مدرک منقضی، وضعیت سفر با اپ راننده و صورتوضعیت در نمونهٔ تعاملی آن هست.
چند مرز را صریح بگوییم:
- نمونهٔ روی سایت روی دادهٔ ساختگی ساخته شده؛ هیچ‌یک از شرکت‌ها، قیمت‌ها و رانندگان آن واقعی نیستند.
- بارگاه سند حمل صادر نمیکند و پول جابهجا نمیکند؛ صورتوضعیت را نشان میدهد.
- اتصال به مراجع رسمی و پرداخت از راه شریک در نقشهٔ راه است و هنوز ادعایی دربارهٔ آن‌ها نداریم.
بهترین راه برای سنجیدن، امتحان است: بارگاه زنده را باز کنید، نقش خودتان (صاحب بار یا شرکت حمل) را انتخاب کنید، بار ثبت کنید و پیشنهاد بدهید. شبیه‌ساز معامله هم نشان میدهد چرا گزینهٔ دارای مدرک منقضی غیرفعال است.
یک آزمون یک‌هفته‌ای که خودتان می‌توانید انجام دهید
پیش از هر تصمیمی، یک هفته تماس‌های مربوط به بستن بار را بشمارید. برای هر بار چهار چیز یادداشت کنید: چند تماس گرفته شد، مجموع دقیقه‌ها، چند قیمت مختلف شنیده شد و آیا مدرک راننده پیش از توافق بررسی شد یا بعد از آن. در پایان هفته سه عدد دارید: میانگین تماس برای هر بار، سهم باری که بعد از توافق به مشکل مدرک خورد، و فاصلهٔ بین کمترین و بیشترین قیمتی که برای یک بار شنیدید. هر کدام از این‌ها که بزرگ‌تر بود، نشان میدهد تابلو در کجا بیشتر به کارتان می‌آید.
چه چیزهایی را به تابلو نمی‌سپارید؟
هیچ تابلویی کار شناخت و اعتماد را جایگزین نمیکند. بارهای حساس، مشتریان قدیمی که با آن‌ها قیمت ثابت دارید و مسیرهایی که ناوگان محدودی بلد است، معمولاً بیرون از تابلو می‌مانند. چیزی که از تابلو می‌خواهید این است که حجم تماس‌های تکراری را بردارد تا وقت تیم برای همین استثناها آزاد شود.
نظر ما دربارهٔ انتخاب
اگر بار شما تکراری و استاندارد است و تماس‌ها بخش بزرگی از وقت تیم عملیات را می‌گیرند، تابلو احتمالاً صرفه دارد. اگر بارهای شما خاص‌اند و هر معامله مذاکرهٔ سنگین دارد، تلفن را کنار نگذارید؛ فقط ثبت نتیجه را به آن اضافه کنید. در هر دو حالت اول عددهای خودتان را بشمارید و بعد ابزار بخرید، نه برعکس.
گام بعد
اگر می‌خواهید بدانید در سازمان شما کدام بخش این فرایند بیشترین هزینه را دارد، ارزیابی جای مناسبی برای شروع است. ارزیابی فرصت پرودکس، با نام «۲۱ روز تا سود»، یعنی نقشهٔ اولین پایلوت سودآور شما، ۲۱ روز طول می‌کشد و ۷۵ میلیون تومان است (مالیات بر ارزش افزوده جداست). خروجی‌اش یک برگه است: مسئله، دادهٔ لازم، معیار موفقیت و بازده برآوردی یک پایلوت ۸ هفته‌ای. سهم شما دسترسی به دادهٔ موجود و ۲ جلسهٔ کاری است. درخواست ارزیابی را از همین‌جا ثبت کنید.
برای شروع سبک‌تر، راهنمای هفت مسئلهٔ حمل‌ونقل را بگیرید و ببینید کدام مسئله با دادهٔ موجود شما قابل حل است.